Blog

Ook groen voor natuur en landbouw!

Ik ben heel tevreden over dit groenste akkoord ooit, omdat ook de landbouw meegaat in de ambitieuze klimaatopgave. De natuur gaat hiervan profiteren doordat we ook in de buurt van natuurgebieden en in veenweidegebieden boeren zullen stimuleren om aan agrarisch natuurbeheer te doen – dit doen we door inzet van extra gelden uit het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid.

Daarnaast zorgen we ervoor dat iedereen kan blijven genieten van onze Nationale Parken. Er komt er een Autoriteit voor de Waddenzee om ervoor te zorgen dat de natuur in dit gebied beter kan worden beschermd. Voor natuur en waterkwaliteit komt 250 miljoen beschikbaar, dat we kunnen inzetten voor het Groene Hart, het Kustpact en biodiversiteit. Daarnaast gaat er behoorlijk wat extra geld naar de provincies dat ze aan natuur zullen besteden. We gaan namelijk met hen afspraken maken over het dichterbij brengen van de Europese doelen voor natuur en water. Tot slot pakken we de problemen in de intensieve veehouderij gericht aan met een behoorlijk bedrag van 200 miljoen. Dit bedrag komt ten goede aan onze gezondheid en de natuur.

Wat ik mooi vind is de Nederlandse inzet ten aanzien van de hervorming van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid: we gaan af van inkomensondersteuning en inzetten op innovatie en duurzaamheid! Op nationaal niveau staat het gesprek over de toekomst van onze voedselproductie de agenda, waarbij kringlooplandbouw verder wordt uitgewerkt. Dit zie ik echt als een grote kans op vernieuwing, waarbij we onze dieren slimmer gaan voeren en onze bodem weer gezond gaan maken! Voor jonge boeren komt een fonds van 75 miljoen Euro om innovatie te stimuleren! Tot slot wordt samenwerking in de sector gestimuleerd doordat zij afspraken die ze maken voor iedereen in de sector kunnen laten gelden, zodat ze zelf ook stappen richting verduurzaming kunnen zetten.

Dierenwelzijn is voor ons een prioriteit. We gaan ervoor zorgen dat de regels voor dierenwelzijn beter worden gehandhaafd. De NVWA krijgt hiervoor extra geld. Daarnaast ben ik blij met het tegengaan van illegale handel in puppies en het tegengaan van de illegale import van dieren. Tot slot pakken we stalbranden aan en gaan we kijken hoe we het transport van dieren kunnen beperken.

De Boer op – Bodem en Kringloop!

Wat een mooi moment, als het echt klikt met de boer, als je elkaar begrijpt, als je denkt: ik kan jou helpen bij het goede werk dat je doet. Zo’n moment beleefde ik bij de familie Wennekers, die een biologische varkenshouderij runt in Schagen. Verscholen achter de Westfriesedijk en winnaar van de Gouden Roerdomp voor hun verdienste op het gebied van weidevogels. Vrolijke varkens, met hun tanden en staarten nog, speels en nieuwsgierig levend in grote groepen. Hooi van eigen land, waar de varkens vrij op kunnen bewegen. Mooi! Hun stro met varkensmest zouden akkerbouwers in de buurt graag gebruiken om hun grond te verbeteren, maar het huidige mestbeleid staat dat in de weg, waardoor zij kunstmest moeten gebruiken. Zo verstoort het beleid de kringloop. Daar wil ik iets aan doen!

WerkbezoekenTjeerd14juli2017-68
Ruud en Jan Wennekers, EKOVAR, Schagen

Het was sowieso een topdag, want daarna gingen we naar een andere winnaar van de Gouden Roerdomp, John Huiberts die bij St. Maartensvlotbrug biologische tulpen teelt. De kwaliteit van de bodem kun je afmeten aan de hoeveelheid weidevogels in je land. Door onder meer het zaaien van een gemengde groenbemester gaat het bodemleven zelf alle schadelijke organismen voor de tulp te lijf. De buurman teelt ook tulpen, maar gebruikt systemische bestrijdingsmiddelen, die niet alleen de plant doden maar ook de bodem. Doordat de bodem zijn werk niet kan doen, is de buurman ook nog eens veel geld kwijt aan gewasbeschermingsmiddelen die hij moet gebruiken om zijn tulpen de lente door te helpen. Bij de buurman zie je geen vogels, bij John zit het er vol mee. Het kan wel: wat goed is voor de natuur, is ook goed voor de beurs van de boer.

WerkbezoekenTjeerd14juli2017-80
Familie Huiberts, Claudia Weemhoff en Lida Wennekers

John Huiberts mag maar 600m3 compost maken. Deze hoeveelheid staat los van de grootte van het bedrijf. Om zijn grond gezond te houden, heeft hij zijn eigen biologische compost nodig en is 600m3 te weinig. Het is elke keer opvallend hoe de wetgever de vernieuwer in de weg zit.

Moeten alle boeren biologisch worden? Nee, wat mij betreft niet, maar gangbaar en biologisch kunnen wel van elkaar leren als het gaat om de kwaliteit van de bodem en de kringloop. Ook dit zou de overheid moeten stimuleren.

Toeval of niet, maar alle boeren die we vandaag spreken zijn bezig met de kringloop en de grond. We begonnen die ochtend op het gangbare akkerbouwbedrijf van Jasper Roubos (Bayer Forward Farm), die investeert in de bodem door zelf zijn stro te hakselen en over het land brengt, in plaats van het voor veel geld te verkopen. Ook Melvin Tesselaar uit Spanbroek, Alstroemeria bloemenkweker onder glas, is bezig met de bodem en de kringloop. Hij vertelt over de grondschimmels en -organismen die zijn planten gezond houden alsof het zijn eigen kinderen zijn; gewasbescherming heeft hij alleen nog bij incidenten nodig. De gemeente Alkmaar is ondertussen bezig om hun glastuinbouwregio Alton aan te sluiten op het warmtenet, inclusief CO2 voor de groei van de planten. Een mooie samenwerking tussen bedrijfsleven en overheid om onze land-en tuinbouw aan te sluiten op de circulaire economie.

WerkbezoekenTjeerd14juli2017-24
Claudia Weemhoff, Melvin Tesselaar

Al met al een inspirerende dag doorgebracht samen met Claudia Weemhoff, woordvoerder landbouw en natuur van D66 Noord Holland: mooie voorbeelden van voedselproductie die goed is voor de natuur en voor de boer!

WerkbezoekenTjeerd14juli2017-17
Jasper Roubos en Claudia Weemhoff

Van Landschapspijn naar Bloeiend Nederland

Tijdens een bijeenkomst in de Balie over Landschapspijn praten we over de teloorgang van de vitaliteit van de Nederlandse landbouwgronden, zoals beschreven door Jantien de Boer van de Leeuwarder Courant.

Ik merk dat kunst, beter dan woorden, me bij de essentie brengt. Kunstenaar Sytze Pruiksma zet tijdens zijn optreden de Nederlandse symboolvogel, de Grutto, centraal in zijn muziek. Hij brengt mij met zijn geluiden terug naar de avonden waarin we in ons zeilbootje door Friesland zeilden en onhoorbaar langs rietkragen scheerden, met overal het geluid van grutto’s en kieviten.

Pas als het er niet meer is, dan mis je het.

Is het verarmen van het land en de biodiversiteit onvermijdelijk, verbonden aan de schaalvergroting en de werking van de markt? Mijn stelling is dat juist de markt maakt dat we zuinig moeten zijn op onze waardevolle natuur.

Trekvogelhoogleraar Theunis Piersma vertelt dat bij binnenkomst op Schiphol de reiziger door grote foto’s van FrieslandCampina wordt begroet met een prachtig fotobeeld van relatief kleinschalige landbouw, hoog grondwater, kruidenrijke weides en een fantastisch landschap. Een beeld van Nederland dat het goed doet in het buitenland. Piersma laat echter met harde cijfers zien dat de basis van dit beeld al geruime tijd aan het verdwijnen is: als jonge Grutto’s en Kieviten al niet letterlijk worden weggemaaid, dan sterven ze omdat er te weinig insecten en wormen zijn, door regelgeving die het boeren verplicht mest te injecteren.

Niemand bedoelt het fout, maar met zijn allen zorgen we er onbedoeld voor dat ons vitale landschap de bietenbrug opgaat.

We zijn met onze voedselproductie een pad ingeslagen dat ons afbrengt van het unieke karakter van Nederland. Daar moet iets aan gebeuren. Door handig gebruik te maken van de markteconomie is die verandering mogelijk. Laat boeren zich onderscheiden op die markt. Met een kwalitatief hoog product. Nederland is een van de duurste landen om voedsel te produceren. Zorg dat boeren dat blijven doen op een manier die wereldwijd wordt herkend als ‘Nederlands’. Hoogwaardige producten waaraan een eerlijk en goed prijskaartje hangt. Zodat boeren genoeg geld kunnen verdienen. Zonder nog langer tot schaalvergroting en intensivering te worden gedwongen om op alleen op lage prijzen te kunnen concurreren.

Om dit samen te kunnen bereiken is het nodig om uit de loopgraven te komen. Boeren, politiek, wetenschap, banken, belangenverenigingen, laten we eens doen alsof we met zijn allen een bedrijf zijn en dan kijken wat er nodig is. Er is geen tegenstelling tussen landbouw en natuur, tussen identiteit en handel. Dit is een gemeenschappelijke opgave van sector, samenleving en politiek. Laten we met elkaar een hok ingaan en er niet uitkomen voordat we een plan hebben om voorbij de landschapspijn te komen. Om zo onze boeren, biodiversiteit en vogels weer toekomst te geven.

Maidenspeech Intensieve Veehouderij

 

Mevrouw de Voorzitter!

Tijdens de verkiezingscampagne was ik bij een debat in Deurne, waar 1100 mensen bijeen waren gekomen, omdat zij vreesden voor hun gezondheid als gevolg van de intensieve veehouderij. Er waren ook 200 boeren. Zij waren boos, omdat ze niet waren uitgenodigd.

De directeur van de Bloedbank toonde hoe hij aan het bloed van mensen kon zien of ze in een gebied woonden met intensieve veehouderij. De spanning in de zaal was voelbaar. Er was bewaking om het debat in goede banen te leiden. Ik dacht: als zulke tegenstellingen bestaan, dan heeft de politiek gefaald.

Als je terugkijkt, zie je hoe het zover heeft kunnen komen. De lokale politiek wil zijn handen er niet aan branden en heeft liever dat de landelijke politiek het debat over de intensieve veehouderij aangaat. En als de politieke wil bij provincies al aanwezig is om iets te doen, dan lijkt het instrumentarium daarvoor te ontbreken.

De landelijke politiek is sterk gepolariseerd. CDA, VVD en SGP behartigen de kortetermijnbelangen van de allerlaatste boer die ook nog moet kunnen meekomen. De PvdD doet alsof we helemaal geen boeren nodig hebben. Zelfs toen de melkveehouderijketen de laatste jaren de ambitie uitsprak om de meest duurzame keten ter wereld te zijn, werd zij door de VVD voor gek verklaard.

De sector zelf roept dat ze de problemen zelf zal gaan oplossen. Het verbond van Den Bosch dateert uit 2011 en afgezien van wat goedbedoelde acties, heeft het niet de noodzakelijke verandering gebracht. De Commissie Rosenthal is al van 2015. En ik weet zelf uit ervaring hoe moeilijk het is voor zelfs een goed georganiseerde keten als in de melkveehouderij om voldoende leiderschap te mobiliseren om een evident probleem (fosfaat) aan te pakken.

Het gevolg van deze manier van politiek bedrijven is stilstand, frustratie, angst bij mensen om hun gezondheid en een afkalvend verdienmodel voor de boeren. Het is een politiek zonder perspectief.

De politiek dempt de put met regels, issue voor issue. Ondertussen halen we de milieudoelen niet, maken mensen zich terecht zorgen over hun gezondheid en worden boeren opgezadeld met regels op regels. Daarom stel ik aan u, collega’s, de volgende vraag: bent u bereid om samen weer perspectief gaan bieden aan de land- en tuinbouw? Een perspectief binnen de kaders van milieu, natuur, dierenwelzijn en volksgezondheid, maar vooral een perspectief voor boeren en tuinders zelf?

Wat de fractie van D66 betreft ligt dit perspectief in kringlooplandbouw. We staan aan het begin van een nieuwe ontwikkeling die jonge boeren al oppakken en waar Wageningen Universiteit aan werkt. Laat onze voedselproductie meegaan in de kenniseconomie, de circulaire economie. Laten we samen een perspectief ontwikkelen en vervolgens:

  • Onnodige wettelijke beperkingen wegnemen
  • Innovatie stimuleren
  • Boeren helpen om daar te komen in balans met hun omgeving.

De staatssecretaris heeft vorige week gezegd in de discussie over de toekomst van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) ook kringlooplandbouw te betrekken. Ter voorbereiding daarvan wil ik hem vragen om aan te geven welke wettelijke concrete wettelijke beperkingen er zijn om kringlopen op grote schaal te gaan sluiten.

 

 

‘Een voedselproductie die de aarde niet schaadt, Nederland kan dat’

Rubriek: Tjeerd de Groot van Democraten 66 (D66) reageert

“Door de kringloop te sluiten, komen we tot een voedselproductie die de aarde niet schaadt. En als er een land in de wereld is dat tot die kringlooplandbouw kan komen, dan is het Nederland. Een nieuwe stip op de horizon en een glasheldere ambitie: een voedselproductie die geen negatieve impact heeft op klimaat, volksgezondheid en milieu. Wij kunnen dat.”

Lees het volledige interview : Agridirect 10 03 2017